Lãnh đạo VNA ném tiền qua cửa sổ tại “con bài” Jetstar rồi cho phá sản, ung dung thăng chức, đẩy nợ lên đầu cho dân gánh?

Hãng hàng không Jetstar Pacific (JPA) là một trong số hãng hàng không có mặt sớm nhất ở Việt Nam nhưng việc làm ăn luôn ở trong tình trạng thua lỗ khiến cho cổ đông phải bơm vốn liên tục để duy trì hoạt động của hãng. Thú vị là dù lỗ không lối thoát, lãnh đạo Jetstar vẫn thăng chức đều và trở thành lãnh đạo của Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam. Vứt tiền qua cửa sổ, rồi bây giờ tuyên bố phá sản để dân gánh món nợ của các vị ấy tạo ra, trên đời tại sao lại tồn tại thứ nghịch lý đáng sợ như thế?

Biện hộ về khoản lỗ khủng 4.000 tỷ đồng, lãnh đạo Jetstar cho rằng hãng “âm trong kế hoạch” – một lý do bao biện không thể chấp nhận được của Jetstar Pacific. Cần phải nhận thức một cách rõ ràng rằng, hơn 20 năm hình thành và phát triển, cho đến nay Jetstar Pacific mới chỉ duy nhất 02 năm báo lãi còn lại đều là lỗ và lỗ. Liệu có doanh nghiệp nào “xây dựng kế hoạch lỗ” hơn 20 năm như vậy không?

Để rõ hơn về việc ai sẽ gánh khoản lỗ “theo kế hoạch” của Jetstar, các lãnh đạo hãng này lúc nào cũng nhấn mạnh rằng Jetstar đang có 3 cổ đông chính là VN Airlines (nắm 68,86% cổ phần), Qantas (nắm 30% cổ phần) và Saigontourist (nắm 1,14% cổ phần). Nhưng thực tế, VN Airlines là doanh nghiệp Nhà nước nắm 86,16% cổ phần, Saigontourist cũng là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước. Đặc biệt, 68,86% cổ phần mà VN Air lines đang nắm giữ tại Jetstar là vốn được nhà nước đầu tư từ ngân sách nhà nước và giao cho VN Air lines là chủ thể đại diện nhà nước quản lý vốn. Như vậy, ở đây không ai khác, người dân mới chính là chủ thể gánh chịu thiệt hại, và với mức lỗ lũy kế tăng theo hàng năm như thế, thì ban lãnh đạo Jetstar, hay VN Air lines, sẽ móc túi dân từ năm này qua năm khác. Kinh doanh gì mà chỉ biết có lỗ?

Không chỉ tạo ra khoản lỗ hơn 4000 tỷ đồng, Jetstar còn thực hiện hàng loạt thương vụ đầy rủi ro, nguy cơ mất hàng chục triệu USD. Sự bết bát tại JPA, không thể nói là rủi ro kinh tế thuần chất.

Đáng kể nhất là phi vụ CHO THUÊ máy bay TOÀN LỖ của JPA ký với PPA năm 2017 đối với hai tàu bay số hiệu MSN2340 (thuê thời hạn 6 năm, giao máy bay vào 27/5/2017) và MSN2331 (cũng 6 năm và giao máy bay vào 17/10/2017). Không hiểu hãng hàng không này cho thuê máy bay kiểu gì, mà chẳng những không tạo ra được thu nhập, còn tạo ra khoản thiệt hại lên đến 300 tỷ đồng, chưa kể có nguy cơ mất trắng máy bay nếu không thu hồi được. Vậy số tiền cho thuê máy bay được JPA sử dụng vào mục đích gì? Tại sao nó lại hóa thành khoản thiệt hại khổng lồ? Ai phải chịu trách nhiệm trước những khoản lỗ, rủi ro này?

JPA đã và đang tạo nên những cục nợ quá lớn cho VN Air lines. Nhất là vừa qua, VNA đã thống nhất nhận bàn giao 30% cổ phần của Qantas tại JPA để nắm tới hơn 98% cổ phần. Như vậy, VN Air lines – hãng hàng không nhà nước, kinh doanh bằng đồng tiền thuế mồ hôi nước mắt của dân – cũng chính thức tiếp quản cả khoản lỗ lũy kế tới hơn 4.000 tỷ đồng và tất cả những khoản thiệt hại mà JPA tạo ra. Nghĩa là không phải những lãnh đạo đã gây ra khoản lỗ khủng, mà chính dân phải móc hầu bao chi trả cho quyết định sai trái gây hậu quả nghiêm trọng của dàn lãnh đạo JPA và VNA.

Báo cáo của Kiểm toán Nhà nước có đề xuất quy trách nhiệm cá nhân các lãnh đạo VNA khi rót vốn và tạo ra “con tàu đắm” JPA. Tuy nhiên, các cán bộ có liên quan đến các khoản lỗ này không những không chịu trách nhiệm gì, ngược lại, lại có con đường thăng tiến khá thuận lợi.

“Lỗ chồng lỗ” là điệp khúc lặp đi lặp lại tại Jetstar Pacific. Dù kết quả kinh doanh “cắm đầu xuống đất” nhưng thật kỳ lạ, con đường quan lộ của ông Dương Trí Thành – cựu “cơ trưởng” JPA lại vô cùng thăng hoa. Bỏ lại đằng sau các khoản lỗ nghìn tỷ, chức vụ hiện nay của ông Dương Trí Thành hiện nay khiến nhiều người sửng sốt bởi ông Thành đang là đương kim Tổng Giám đốc của Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam – VN Airlines.

Ông Lê Hồng Hà

Nghịch lý JPA càng lỗ thì sếp doanh nghiệp thăng chức càng cao, càng nhanh lại đúng thêm nữa đối với trường hợp của ông Lê Hồng Hà, Phó Tổng Giám đốc phụ trách thương mại của VN Airlines hiện nay. Ông Lê Hồng Hà giữ chức Tổng Giám đốc của JPA trong 3 năm liên tục, từ tháng 3/2012 đến tháng 3/2015.

Ngoài ông Dương Trí Thành và ông Lê Hồng Hà kể trên, còn một số cán bộ quan trọng của VN Airlines cũng từng giữ chức vụ trọng yếu trong Jetstar là ông Lê Đức Cảnh, Trưởng ban Đầu tư của Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam. Ông Lê Đức Cảnh từng là kế toán trưởng của hãng hàng không Jetstar.

Nhưng vì lý do gì mà những người có trách nhiệm cao nhất ở Jetstar Pacific những năm trước lại có thể vô can và dễ dàng lên chức cao hơn đến thế?

Người lãnh đạo cần cả ý chí và năng lực. Nếu người lãnh đạo đó không có khả năng, thì sẽ tự đưa mình đến những thất bại không tránh khỏi. Và rất có thể, Jetstar Pacific chính là câu chuyện về việc đội ngũ lãnh đạo “có vấn đề”. Phải chăng đó là sự điều hành, quản lý doanh nghiệp kém cỏi các các thế hệ lãnh đạo Jetstar trong suốt nhiều năm? Lý do dẫn đến thất bại, thua lỗ và bài học rút ra được là gì? Hậu quả do dân lãnh, nghịch lý này, ai sẽ nhìn thấu?

Lan Anh

Tags: , , , .

TIN MỚI